نیمه نخست سال ۲۰۲۶ مجموعهای شگفتانگیز و متنوع از موتورسیکلتهای سفارشی را به صفحات Bike EXIF آورد؛ از پروژههای خلاقانه گاراژی گرفته تا آثار استودیوهای مطرح بینالمللی.
با بررسی آمار بازدیدها، این رسانه فهرستی از ۱۰ موتورسیکلت سفارشی پربازدید خود را در فاصله ژانویه تا ژوئن ۲۰۲۶ منتشر کرده است.
این ۱۰ موتورسیکلت تنها به دلیل ثبت آمار بالای بازدید در این فهرست قرار نگرفتهاند؛ بلکه هر یک با به چالش کشیدن اصول طراحی، جابهجا کردن مرزهای ساختوساز و ارائه ایدههای نو، استانداردهای تازهای برای دنیای موتورسیکلتهای سفارشی تعریف کردهاند. از پروژههای احیاشده پس از آتشسوزی گرفته تا کروزرهای قدرتمند سوپرشارژ و آثار هنری فلزی آوانگارد، اینها همان موتورسیکلتهایی هستند که بیش از همه مورد توجه، اشتراکگذاری و بحث علاقهمندان قرار گرفتند.
رتبه دهم: رویال انفیلد Super Meteor 650 ساخته Copper Chopper
الکسی سوروکین، بنیانگذار کارگاه Copper Chopper در مسکو، به ساخت موتورسیکلتهایی شهرت دارد که در آنها خلوص هنری بر کارایی متعارف اولویت دارد؛ فلسفهای که در این شاهکار آوانگارد بهطور کامل به نمایش گذاشته شده است.
پروژه با یک Royal Enfield Super Meteor 650 ساده و اقتصادی آغاز شد، اما سوروکین آن را به اثری کاملاً متفاوت تبدیل کرد؛ یک مجسمه فلزی روان و یکپارچه که تقریباً تمام اجزای آن از استیل ضدزنگ صیقلی ساخته شدهاند.
او تصمیم گرفت کل موتورسیکلت را بدون استفاده از بتونه یا رنگ بسازد تا هیچ نقص یا اتصال سازهای پشت پوششهای ظاهری پنهان نشود.
مخزن سوختی که یک اثر هنری است
فرآیند ساخت با طراحی کامل سهبعدی آغاز شد و سپس لولههای استیل به یک شاسی کلاسیک چاپر (Chopper) تبدیل شدند.
اما بدون تردید، چشمگیرترین بخش این پروژه باک سوخت است؛ قطعهای که از ۱۴۴ بخش جداگانه استیل ضدزنگ ساخته شده است. هر قطعه بهصورت جداگانه جوشکاری، سنبادهکاری و پولیش شده تا در نهایت هیچ اثری از خطوط اتصال باقی نماند.
برای حفظ ظاهر ساده و تمیز موتورسیکلت، سوروکین یک مخزن U شکل ثانویه را زیر زین پنهان کرده تا پمپ بنزین کارخانهای، سوپاپ اطمینان و دستهسیمها در آن جای بگیرند.
جزئیاتی که این چاپر را متمایز میکنند
چرخهای این موتورسیکلت نیز با هدف ایجاد ظاهری مینیمال انتخاب شدهاند. در جلو از یک رینگ ۲۱ اینچی بدون دیسک ترمز استفاده شده و در عقب، رینگ ۱۸ اینچی با ترکیب Sprotor (ترکیب دیسک ترمز و چرخدنده) نصب شده است تا ظاهر مجموعه سادهتر باقی بماند.
سیستم تعلیق جلو از نوع فنر تلسکوپی دستساز و پولیششده است و فرمان فولادی شیاردار آن نیز مکانیزم اختصاصی دریچه گاز را درون خود جای داده؛ سیستمی که با استفاده از دو چرخدنده مخروطی برنجی کار میکند.
در نهایت، حکاکیهای دستی روی موتور، ورودیهای هوای استیل سفارشی و سیستم اگزوز شیاردار و روان این پروژه را تکمیل کردهاند؛ موتورسیکلتی که بیش از آنکه صرفاً یک وسیله نقلیه باشد، بیانیهای هنری درباره تبدیل فلز صنعتی به یک اثر فاخر است.
رتبه نهم: هارلی دیویدسون Panhead مدل ۱۹۵۶، ساخته Copper Chopper
الکسی سوروکین، بنیانگذار کارگاه Copper Chopper، با حضور دوم خود در فهرست برترین موتورسیکلتهای سفارشی، این بار از موتورسیکلتهای مدرن فاصله گرفت و سراغ یکی از نمادهای کلاسیک فرهنگ موتورسواری آمریکا رفت.
پایه این پروژه یک پیشرانه هارلی دیویدسون Panhead مدل ۱۹۵۶ بود که در شرایطی بسیار فرسوده به کارگاه او در مسکو رسید. سوروکین موتور V2 افسانهای این مدل را بهطور کامل بازسازی کرد؛ سیلندرها را مجدداً تراش داد، قطعات داخلی را تعویض کرد و با نصب کاربراتور S&S سیستم سوخترسانی را ارتقا داد. سپس این پیشرانه را به یک گیربکس چهارسرعته Ratchet-Top صیقلی متصل کرد.
شاسی موتورسیکلت نیز کاملاً از صفر در کارگاه Copper Chopper ساخته شد. طراحی آن از شاسی کلاسیک Straight-Leg Panhead الهام گرفته، اما هندسه آن برای نصب یک باک سوخت Peanut در بخش میانی بهینه شده است.
در قسمت جلو، یک دوشاخ فنری کلاسیک (Springer Fork) ظاهر اصیل موتورسیکلت را شکل میدهد که در کنار چراغ کوچک FNA Mini و فرمان استیل کمارتفاع، حالوهوای سنتی آن را تکمیل میکند.
برای حفظ اصالت تاریخی، کابین کاملاً ساده طراحی شده و از کلاچ پایی و اهرم تعویض دنده دستی استفاده میکند.
چرخ جلو ۲۱ اینچی و چرخ عقب ۱۸ اینچی مطابق سبک چاپرهای کلاسیک انتخاب شدهاند و سیستم ترمز نیز از نوع کاسهای قدیمی (Juice Drum Brake) است.
گلگیر عقب با الهام از طرح Manta Ray و با استفاده از پایههای سفارشی، کاملاً نزدیک به تایر قرار گرفته است. در کنار آن نیز یک مخزن روغن نعلاسبیشکل با لولهکشی فلزی سفارشی دیده میشود.
در پایان، این پروژه با ترکیب رنگ زرد روشن و کرم که از یکی از باکهای کلاسیک موجود در موزه هارلی دیویدسون الهام گرفته، تکمیل شده است؛ رنگی که تضاد زیبایی با شاسی مشکی پوششدادهشده با رنگ پودری ایجاد میکند.
رتبه هشتم: رویال انفیلد Continental GT 650، ساخته Bunker Custom Cycles
مرت اوزر و جان اوزر، بنیانگذاران Bunker Custom Cycles، برای نخستین بار سراغ Royal Enfield Continental GT 650 رفتند تا این موتورسیکلت کلاسیک را به مدلی اسپرتتر و جدیتر تبدیل کنند.
مهمترین تغییر ظاهری، فیرینگ جلوی سفارشی است که با الهام از طراحی هواپیماها ساخته شده است. این فیرینگ از پنلهای فایبرگلاس تقویتشده تشکیل شده و پیچهای مشکی استیل ضدزنگ M3 که بهصورت نمایان استفاده شدهاند، ظاهری صنعتی و تهاجمی به آن دادهاند.
برای هماهنگی با این طراحی، فرمانهای Clip-on حدود ۲.۵ سانتیمتر پایینتر نصب شدهاند تا وضعیت نشستن راننده اسپرتتر و آیرودینامیکتر باشد.
شاسی عقب نیز کوتاهتر شده و زاویه بیشتری به سمت بالا پیدا کرده است، اما مهندسان Bunker Custom Cycles مکانیزم قفل استاندارد زین را حفظ کردهاند.
کاور عقب جدید از جنس فایبرگلاس ساخته شده و چراغ ترمز LED را بهصورت یکپارچه در خود جای داده است. همچنین شماره ۱۵، که شماره محبوب مالک موتورسیکلت است، روی دو طرف آن نقش بسته و زین چرمی قهوهای سفارشی جلوهای کلاسیک به مجموعه داده است.
در بخش فنی، اگزوز استاندارد جای خود را به دو صداخفهکن Zard داده که در اصل برای یک موتور تکسیلندر ۳۵۰ سیسی طراحی شده بودند، اما در این پروژه بهصورت دوگانه نصب شدهاند تا صدایی عمیقتر و جذابتر از موتور دوقلوی موازی تولید کنند.
رنگآمیزی نیز ترکیبی هوشمندانه دارد؛ باک نقرهای اصلی حفظ شده، در حالی که فیرینگ و بخش عقب با رنگ مشکی و خطوط طلایی (Pinstripe) تزئین شدهاند.
رتبه هفتم: Muscle Mini One (MM1)، ساخته Cohn Racers
کارگاه آمریکایی Cohn Racers مستقر در میامی، مفهوم موتورسیکلتهای مینی را بهطور کامل بازتعریف کرده است.
پروژه Muscle Mini One (MM1) زمانی شکل گرفت که جیمی گراهام، ستاره فوتبال آمریکایی، یک موتورسیکلت کوچک سفارشی را در پد مسابقه این شرکت دید و از آنها خواست نمونهای لوکس برای رفتوآمد در آشیانه هواپیماهای شخصی خود بسازند.
نتیجه، تولید محدود و سفارشی MM1 بود.
توسعه این موتورسیکلت ۱۸ ماه زمان برد و در آن از هوش مصنوعی برای تحلیل استحکام سازه و شبیهسازی تنش استفاده شد تا بهترین نسبت میان وزن و مقاومت به دست آید.
شاسی از لولههای فیبرکربنی سفارشی ساخته شده و با قطعات آلومینیومی CNC از آلیاژ 6061 شامل براکتها، سهشاخهها و رینگهای اختصاصی تکمیل شده است.
همین رویکرد باعث شده وزن خشک MM1 تنها ۵۱ پوند (حدود ۲۳ کیلوگرم) باشد؛ وزنی که حمل آن را داخل خودروهای شاسیبلند یا هواپیماهای شخصی بسیار آسان میکند.
نیروی محرکه توسط یک موتور هوندا با قدرت ۲.۴ اسببخار تأمین میشود که بسته به نسبت دنده انتخابی، حداکثر سرعتی بین ۱۹ تا ۳۲ مایل بر ساعت (حدود ۳۰ تا ۵۱ کیلومتر بر ساعت) ارائه میدهد.
این موتورسیکلت به راهکارهای مهندسی جالبی نیز مجهز است؛ از جمله جاپاییهایی که همزمان نقش پایه نگهدارنده موتورسیکلت را ایفا میکنند و جای جک بغل را گرفتهاند، همچنین ترمز هیدرولیکی عقب که از دوچرخههای حرفهای مسابقات سراشیبی (Downhill) اقتباس شده است.
علاوه بر این، MM1 با بیش از دو هزار ترکیب مختلف برای شخصیسازی، از جمله قطعات فیبرکربنی خام و روکشهای ضدآب آلکانتارا، نمونهای چشمگیر از مهندسی لوکس در ابعادی کوچک محسوب میشود.
رتبه ششم: هارلی دیویدسون FLH «Sol Invictus» ساخته Fatech
مینورو واتانابه، بنیانگذار کارگاه ژاپنی Fatech، با بازآفرینی یک هارلی دیویدسون FLH Shovelhead مدل ۱۹۷۸، روح خودروهای کلاسیک هاتراد آمریکایی را به خیابانهای توکیو آورد.
واتانابه شاسی استاندارد موتورسیکلت را کنار گذاشت و یک شاسی کاملاً سفارشی با دو لوله اصلی (Twin-Downtube) طراحی کرد که ستون فقرات آن با شیبی خاص تا بخش زیر زین امتداد مییابد. برخلاف پروژههای قبلی خود که از شاسیهای خشک (Rigid) استفاده میکرد، این بار یک بازوی عقب نامتقارن (Swingarm) طراحی کرد که به یک کمکفنر Öhlins قدرتمند مجهز شده و بهصورت موازی در سمت چپ شاسی قرار گرفته است؛ راهکاری که باعث شده سمت راست موتورسیکلت ظاهری کاملاً تمیز و مینیمال داشته باشد.
پیشرانهای کاملاً بازسازیشده
قلب تپنده این پروژه نیز بهطور کامل بازسازی شده است. بخش پایینی موتور با استفاده از قطعات Carrillo و Truett & Osborn بازطراحی شده و پیستونهای آن نیز از پوشش WPC بهره میبرند.
موتور Shovelhead همچنین به مجموعهای از قطعات ارتقایافته مجهز شده است که شامل موارد زیر میشود:
- سیستم جرقهزنی Dynatek Dyna S
- سرسیلندرهای Cross-Flow
- تایپتهای Jim’s
- سیستم دو کاربراتوری با دو S&S Super B
نیروی موتور از طریق یک گیربکس بازسازیشده با قطعات داخلی Andrews منتقل میشود که به یک تسمه اولیه باز ۳ اینچی (Open Primary Belt Drive) متصل است. همچنین لولهکشیهای برنجی نمایان، جلوهای خاص و کلاسیک به بخش فنی موتورسیکلت بخشیدهاند.
ترکیب هنر و مهندسی
واتانابه تمامی قطعات بدنه را با دست ساخته است. باک سوخت از دو مخزن مجزا تشکیل شده که به وسیله یک نوار مرکزی سفارشی به هم متصل شدهاند. این بخش دارای پنجرهای توریشکل است که امکان مشاهده پیشرانه از بالا را فراهم میکند.
قسمت عقب با الهام از زینهای Gunfighter طراحی شده و با روکش چرمی دستدوز Atelier Cherry پوشانده شده است. همچنین مخزن روغن نیز بهصورت یکپارچه در همین بخش جای گرفته است.
کابین موتورسیکلت با استفاده از کلیدها و اهرمهای بازسازیشده دهه ۱۹۶۰ و یک سرعتسنج کلاسیک Smiths ظاهری کاملاً اصیل و خلوت پیدا کرده است.
در نهایت، رنگآمیزی زرشکی (Burgundy) این پروژه که توسط Shakin’ Speed Graphix انجام شده، شخصیت منحصربهفرد آن را کامل کرده است.
این موتورسیکلت با نام «Sol Invictus» شناخته میشود؛ نامی برگرفته از خدای خورشید در روم باستان که بهخوبی جایگاه این پروژه را بهعنوان یکی از چشمگیرترین موتورسیکلتهای سفارشی سال تثبیت میکند.
